تبلیغات
آموزش نقاشی رنگ روغن - علم موسیقی قسمت چهارم
آموزش نقاشی رنگ روغن
هنر رشد انسانیت است و پیشرفت ذهن (بیان اساس به شیوه مدرن)
دوشنبه 20 دی 1395 :: نویسنده : محمد هادی شکوفیان

حالت ها

از آنجا که موسیقی مانند هنرهای دیگر مبین احساسات متنوع و مختلف است و موسیقی بدون آرادی در احساس همانند صدای منظم ماشین خواهد بود,اصطلاحاتی به منظور روح دادن به آن به وجود آورده اند که بعضی معرف حالات برونی و برخی مبین حالات درونی هستند که در نتیجه هدف هنر را که اکسپرسیون نام دارد,تحقق می بخشند وبه وسیله آنهاست که موسیقی با روش زنده اجرا می شود.
حالت های برونی:
قوی Forte f 
دو برابر قوی Fortissimo ff 
سه برابر قوی Forte fortissimo fff 
ملایم piane p 
دو برابر ملایم pianissimo pp
سه برابر ملایم piano pinissimo ppp 
اول قوی و بلافاصه ملایم Forte piano f-p 
نیمه قوی Mezzo forte mf 
نیمه ملایم Mezzo piano Mp 
سبک Leggiro 
متصل Legato
مشخص,واضح Marcato
مقطع staccato (stacc
دوباره قوی کردن صداها Rinforzando (rinforz
شدت و آکسان ناگهانی sforzando sfz
بر روی یک نت(صدا) Forzando fz 
صداها ناگهان(یکباره)ملایم subito piano
به تدریج قوی کردن صداها Crescendo (cresc 
به تدریج ملایم کردن صداها Decrescendo (decresc
به تدریج ملایم کردن صداها Diminuendo (dim
این حالت ها در موسیقی دینامیک نام دارد که تاثیرش ترجمه احساس و ادراک نسبی شدت و ضعف است.
دینامیک نیز یکی از عوامل سه گانه اکسپرسیون است.
حالت های درونی:
مهربان Amabile
عاشقانه Amoroso
باشجاعت Ardito
با هوس Capricciso
راحت Comodo
بالطف Con grazia
شیرین,ملایم Dolce
دردناک Doloroso
خشمگین Furioso
باخوشحالی Giocoso
غمگین Mesto
با ابهت Pomposo
دهقانی Rustico
مذهبی Religioso
آرام Tranquillo
منبع:تئوری موسیقی_مصطفی کمال پور تراب

علامات تغییر موقت سرعت

احتمالا شما نیز در هنگام نت خوانی ، با قسمتی از نتها که در بالای آنها خط به همراه کلماتی واقع شده اند و چگونگی اجرا را توضیح میدهند مواجه شده اید . در این بخش به توضیح معانی برخی از پرکاربردترین آنان میپردازیم : 
accel : ( آچه له راندو ) افزایش تدریجی سرعت 
rit : ( ریتارداندو ) کاهش تدریجی سرعت 
rall ( رئالاندو ) کاهش تدریجی سرعت
A tempo : ( آتمپو ) برگشت به سرعت اول 
Tempo rubato : ( تمپو روباتو ) خارج از ضرب - آزاد 
Scherzando : ( شرزاندو ) به حالت بازی و شوخی 
sostenuto : ( سوسته نوتو ) کشیده - نگه داشته 
Stretto : ( استره تو ) به هم فشرده

سلفژ

سلفژ از دروس مهم و همیشگی هنرستان ها،دانشگاه ها و کنسرواتورهای موسیقی دنیا می باشد و تمام نوازندگان،خوانندگان،آهنگس ازان،تنظیم کنندگان و رهبران ارکستر و تمام فعالان عرصه موسیقی باید تسلط کامل بر روی این درس داشته باشند.
در سلفژ سه مبحث به طور متناوب و جداگانه آموزش داده می شوند:
1-کانتاتی(صدا خوانی) 2-پارلاتی(وزن خوانی) 3-دیکته موسیقی
1-کانتاتی: کانتاتی به معنی خواندن صدا و فرکانس نت ها به شکل صحیح و دقیق است. دراین درس هنرجو این توانایی را پیدا مکند که صدای هر نت دقیقا آن گونه که هست بخواند.یعنی به طوری که اگر نت دو به همراه پیانو خوانده شود ،صدایی که از حنجره فرد خارج می شوددقیقا با پیانو یکسان است.در نهایت هنرجودر این درس توانایی خواندن انواع نت را به طور دقیق و در گام های مختلف پیدا میکند.
2-پارلاتی(وزن خوانی):جهان را ریتم به نظم کشیده و موسیقی بدون ریتم حکم نقاشی بدون قلم و رنگ رو دارد.از این رو مطالعه ی انواع وزن ها و الگوهایی ریتمی برای هر علاقه مند به موسیقی بسیار مهم و ضروری می باشد.وزن خوانی(پارلاتی) در واقه همان خواندن کشش نت هاست .
3-دیکته موسیقی: در دیکته ،دیکته ریتم و دیکته صدا به طور متناوب کار می شودو هنر جو با ممارست و تمرین فراوان توانایی نوشتن نت موسیقی که می شنود را پیدا می کند.

ریتم

ارزش زمان

تاكنون با مفهوم نت آشنا شدیم و دانستیم كه هر قطعه موسیقی در اثر حركت زیر و بمی نت‌ها بوجود می‌آید. حال یك پرسش: اگر بخواهیم آهنگی بنوازیم، هریك از نت‌ها چقدر باید كشیده و نواخته شوند؟ یا به زبان دیگر چه مقدار زمان بین اجرای نت نخست با نت‌های بعدی باید باشد؟ بی‌گمان اگر در اجرای نت‌های مختلف معیار زمان نباشد، هیچ گاه موسیقی تولید نمی‌شود. بدین منظور فرض كنید نت «سل» را توسط یك ساز بادی نظیر سُرنا یا ترومپت به مدت یك دقیقه و بدون توقف بنوازیم. در این صورت شما چه می‌شنوید؟ بطور قطع آنچه خواهید شنید یک قطعه موسیقی نیست، بلكه بوق ممتدی نظیر آژیر خطر است. با این مثال تا حدودی به ارزش زمان در موسیقی پی می‌برید. بنابراین لازم است برای تولید یك قطعه موسیقی نت‌های مختلف با زمان های كوتاه و بلند از پی هم قرار بگیرند تا بتوان یك آهنگ قابل درك و خوشایندی ایجاد كرد.

تقسیمات زمانی

در موسیقی به منظور بهره‌گیری درست از واحد زمان و اجرای منظم قطعات، نت‌ها را ارزش‌گذاری زمانی كرده‌اند. به این ترتیب كه یك علامت برای واحد زمان موسیقی در نظر می‌گیرند و سپس سایر نت‌ها را به لحاظ ارزش زمانی با نت واحد می‌سنجند. نت واحد در موسیقی به نت گِرد معروف است و با علامت دایره توخالی (شبیه بیضی) در روی خطوط حامل نوشته می‌شود.

ارزش زمانی سایر نت‌ها از تقسیمات نت گرد بدست می‌آید. اگر نت گرد به دو قسمت تقسیم شود، به هریك از نیمه‌ها نت سفید گویند و علامت معرف آن یك دایره توخالی با یك خط چسبیده به آن است. حال اگر نت سفید را به دو نیم تقسیم كنیم، به هر یك از نیمه‌های آن نت سیاه می‌گویند و علامت نشان‌دهنده‌اش یك دایره توپر و یك خط چسبیده به آن است. به همین ترتیب با نصف كردن نت سیاه به دو نت كوچكتر دست می‌یابیم كه آن را نت چنگ می‌نامیم. علامت نت چنگ یك دایره توپر و یك خط پرچم‌دار که دم نام دارد، به آن چسبیده است، شکل (12).

به این نت، یك لاچنگ هم می‌گویند. چون دم یا پرچم آن تك است. نت بعدی كه از نصف كردن نت یك لا چنگ بدست می‌آید، نامش دولاچنگ است. شكل آن همانند شكل یك لاچنگ ولی با این تفاوت كه دم یا پرچم آن دولایه است. به همین ترتیب نت‌های سه لا چنگ و چهار لا چنگ بدست می‌آیند. گفتنی است تقسیمات کوچکتر از چهار لا چنگ در عمل قابل اجرا نیستند و چون کاربرد عملی ندارند در بحث تئوری هم مطرح نمی شوند. وقتی تعداد نت های پرچم دار در کنار هم زیاد باشد، برای راحت بودن شناسایی آن ها، پرچم هایشان به هم وصل می شود. شكل (13) به روشنی این تقسیمات و اتصال پرچم ها را نشان می‌دهد.

اگر به تعداد گونه‌های نت كه از تقسیم پله پله نت گرد در شكل (13) بدست آمده‌اند توجه كنید، می‌بینید در مجموع هفت گونه نت به لحاظ ارزش زمانی بدست آمده است. 1ـ گرد 2ـ سفید 3ـ سیاه 4ـ چنگ 5ـ دولا چنگ 6ـ سه‌لا چنگ 7ـ چهارلا چنگ. بیاد بیاورید تعداد نت‌های موسیقی نیز هفت عدد بودند. علاوه بر اینها تقسیمات زمانی دیگری وجود دارد كه بعداً به آن خواهیم پرداخت.

شکل 11:نت گرد در جاهای مختلف خط حامل 
شکل 11:نت گرد در جاهای مختلف خط حامل 

شکل 12: تشریح نت های کوچک تر از سیاه 
شکل 12: تشریح نت های کوچک تر از سیاه 

شکل 13:تقسیمات نت گرد در حالی که پرچم نت های کوچک به هم وصل شده اند 
شکل 13:تقسیمات نت گرد در حالی که پرچم نت های کوچک به هم وصل شده اند

سکوت

آیا می‌توانید حدس بزنید سكوت در موسیقی چه مفهومی دارد؟ شاید تصور كنید سكوت به معنی عدم اجرا یا پایان دادن به بخش موسیقی باشد كه این اندیشه تا حدی درست است. اما در موسیقی مجبور نیستیم بدون فاصله نت‌ها را پشت سر هم بشنویم. ممكن است در لابلای آهنگ به سكوت های كوتاه و بلندی نیاز باشد و این بستگی به آهنگ و آهنگساز مربوطه دارد. از آنجا كه اساس موسیقی بر نظم و ترتیب زمانی استوار است، سكوتها نیز باید از یك قاعده و نظمی پیروی كنند. برای این منظور در موسیقی نشانه‌هایی وجود دارد كه به خواننده و نوازنده نشان می‌دهد در كجا و چه مدت زمان باید سكوت كنند. یك قطعه آهنگ می‌تواند در نقاط مختلفی از آغاز تا پایانش سكوت داشته باشد. حال چگونه سكوتهای مختلف را نشان می‌دهیم؟ در بحث تقسیمات زمانی نت‌ها ملاحظه كردیم كه نت‌های موسیقی به لحاظ كشش زمانی به هفت نوع كوتاه و بلند تقسیم می‌شوند. درست به همین ترتیب سكوت ها نیز تقسیم‌بندی می‌شوند. یعنی در مقابل نت گرد سكوت گرد، نت سفید سكوت سفید و... خواهیم داشت. سكوت های هفتگانه با نشانه‌های ویژه بر روی خطوط حامل نوشته می‌شوند. سکوت گرد به زیر خط چهارم و سکوت سفید بالای خط سوم می چسبد. سایر سکوت ها جای مشخصی در روی خطوط حامل ندارند. به عبارتی، بالا یا پایین رفتن آنها هیچ تغییری در نام و ارزش زمانی شان بوجود نمی‌آورد،شكل (14).


شکل 14: به اندازه انواع نت ها سکوت داریم 

شکل 14: به اندازه انواع نت ها سکوت داریم

نت های نقطه دار

اگر سمت راست هریك از نت‌های موسیقی، یك نقطه قرار بگیرد، ارزش زمانی اش یك و نیم برابر می شود، شكل (15).

به زبان دیگر، نقطه باعث می‌شود به اندازه نصف ارزش همان نت به مدت اجرای نت اصلی اضافه شود. همین قاعده بدون هیچ كم و كاستی برای تمام سكوت‌ها نیز صادق است، شكل (16).

اگر یك نقطه دیگر هم در كنار یك نت نقطه‌دار قرار بگیرد باز هم به اندازه نصفِ نصف نت اصلی به ارزش زمانی كل نت افزوده می‌شود، شكل (17).

شکل 15 : نت های نقطه دار 
شکل 15 : نت های نقطه دار 

شکل 16: سکوت های نقطه دار 
شکل 16: سکوت های نقطه دار 

شکل 17: نت ها و سکوت های دو نقطه دار 
شکل 17: نت ها و سکوت های دو نقطه دار

میزان

قدما موسیقی را بخشی از علم می‌دانستند و آن را همسنگ با دانش ریاضی قرار داده‌اند. این پندار البته بی‌دلیل نیست چرا كه موسیقی یكی از دقیق‌ترین پدیده‌هاست و هر تغییر و تحولی در آن هر چند احساسی باشد باز هم قاعده‌پذیر و قانونمند است. تاكنون با نت‌های هفتگانه و همینطور تقسیمات زمانی آنها آشنا شدید. اینك یك پرسش: اگر بخواهیم یك قطعه آهنگ را روی كاغذ بنویسیم با چه معیاری نت ها را پشت سر هم بچینیم؟ آیا می‌توان بدون در نظر گرفتن ارزش زمانی نت‌ها آنها را پشت سر هم اجرا كنیم؟ بی‌گمان نتیجه‌ی چنین كاری موسیقی دلنشین نخواهد بود. برای سازماندهی و آرایش درست نت‌ها لازم است آنها را از نظر زمانی دسته‌بندی كنیم و هر دسته باید از قاعده‌ی تعیین شده‌ای پیروی كند تا به نتیجه‌ی مطلوب دست یابیم. درست مثل سربازان یك لشكر كه بدسته‌های مختلف تقسیم شده و تحت امر فرمانده به اجرای نقش خود می‌پردازند. بدین منظور در موسیقی واژه‌ی میزان را معرفی می‌كنیم. میزان در حقیقت ظرفی است كه تعداد محدودی نت از نظر زمانی در آن جای می‌گیرند. از آنجا كه ارزش زمانی هر میزان از قبل تعیین شده است، نت‌های داخل آن میزان مجازند در همان زمان مشخص شده به اجرا درآیند و بنابراین پس از پایان مهلت خویش، نوبت به نت‌های میزان بعدی می رسد. میزان ها با یك خط عمودی از همدیگر جدا می‌شوند كه این عامل جدایی را خط میزان می‌گویند، شكل (18).

میزان ها انواع مختلفی دارند و نوع آن ها در ابتدای هر آهنگ مشخص می‌شود. ارزش زمانی تمامی میزان‌های یك آهنگ مساوی است مگر این كه نوع میزان عوض شود. پرسش: در یك میزان چه تعداد نت و از كدام نمونه‌ها باید قرار دهیم تا ظرفیت آن پر شود؟ این درست مثل این است كه از شما بپرسند چقدر آب در یك لیوان جای می‌گیرد؟ چه پاسخی می‌دهید؟ روشن است تا اندازه و ظرفیت لیوان را ندانید نمی‌توانید به این پرسش پاسخی صحیح بدهید.

شکل 18: میزان و خط میزان 
شکل 18: میزان و خط میزان

ظرفیت میزان

میزان ها دارای اشكال گوناگونی هستند و همینطور كشش زمانی و ظرفیت شان مختلف است. برای مثال بعضی از میزان ها دارای كششی برابر یك نت گرد هستند، بعضی با یك نت سفید و یا بعضی دیگر دارای كشی برابر سه عدد نت سیاه هستند و الی آخر.

ضرب

مقدار كشش زمانی میزان به تنهایی نمی‌تواند شخصیت یك قطعه موسیقایی را نشان دهد. برای درك این موضوع به طرح نمادین در شكل (19) نگاه كنید. تعدادی لیوان داریم كه همه‌ی آنها پر هستند و در یك ردیف قرار گرفته‌اند. حال اگر آنها را میزان‌بندی كنیم، یعنی هردو لیوان را یك میزان به حساب آوریم، ملاحظه می‌كنیم هیچ تفاوتی بین لیوان ها نیست و بنابراین نمی‌توان میزان ها را از هم تشخیص داد. حتی ممكن است یك لیوان از میزان یكم و یك لیوان از میزان دوم را با هم ببینیم. زیرا هیچ فرقی بین لیوان ها نیست.

اینك برای تشخیص درست میزان ها یك تمهید ساده به كار می‌بریم. همه لیوان ها را به صورت یك در میان، پر و نیمه‌پر رسم می‌كنیم، شكل (20).

در شكل (20) مثل حالت قبلی لیوان ها میزان‌بندی شده‌اند؛ با این تفاوت كه در اینجا همه میزان ها با یك لیوان پر آغاز شده و با یك لیوان نیمه‌پر تمام می‌شوند. پس دیگر اشتباهی در تشخیص میزان ها صورت نمی‌گیرد، زیرا فرض را بر این نهاده‌ایم كه همه میزان ها با لیوان پر شروع می‌شوند. حال به جای لیوان ها از نت‌های موسیقی استفاده می‌كنیم و به جای واژه‌های پر و نیمه‌پر از واژه‌های قوی و ضعیف برای صداها یا نت‌های موسیقی بهره می گیریم، شكل (21).

اكنون خط موسیقی ما یك نظمی به خود گرفته كه در آن با یك صدای قوی و یك صدای ضعیف، مجموعه كوچكی به نام میزان را شكل داده است. به این میزان در اصطلاح موسیقی، میزان دو ضربی می‌گویند زیرا تنها از دو ضرب قوی و ضعیف تشكیل شده است. طریقه شمارش آن هم به صورت: یك دو، یك دو، یك دو می‌باشد. مشابه این حالت را می‌توانید در صدای تیک تاک ساعت ملاحظه كنید.

شکل 19: لیوان هایی که هیچ فرقی با هم ندارند 

شکل 19: لیوان هایی که هیچ فرقی با هم ندارند 

شکل 20: لیوان هایی که با هم تفاوت دارند 

شکل 20: لیوان هایی که با هم تفاوت دارند 

شکل 21:الگوی ضرب های قوی و ضعیف 
شکل 21:الگوی ضرب های قوی و ضعیف

انواع میزان

ساده ترین میزان در موسیقی همان میزان دوضربی است كه از یك ضرب قوی و یك ضرب ضعیف تشكیل می شود. با تغییر در نوع دسته بندی نت ها می توانیم میزان های دیگری را بوجود آوریم. این بار لیوان ها را سه تا سه تا دسته بندی می كنیم، شکل (22). در شكل (22) نمونه های دیگر از میزان های موسیقایی را ملاحظه میكنیم كه هر میزان از سه ضرب تشكیل شده است. ضرب اول قوی و ضرب های دوم و سوم ضعیف هستند. طریقه شمارش آنها نیز بسیار آسان است. یك، دو، سه ـ یك، دو، سه ـ ... اینك به معرفی میزان چهار ضربی می پردازیم. یعنی دسته بندی لیوان ها را بصورت چهار تا چهار تا انجام می دهیم. آنچه در شكل (23) می بینید ساختمان یك میزان چهار ضربی است كه از یك ضرب قوی در ابتدا، یك ضرب ضعیف پس از آن، یك ضرب نیمهقوی در پی آن و سرانجام یك ضرب ضعیف دیگر تشكیل شده است. نحوهی شمارش به این صورت است: یك، دو، سه، چهار ـ یك، دو، سه، چهار ـ ... در موسیقی میزان های دیگری هم وجود دارد كه بیشتر آن ها از تركیب همین سه نمونه بدست می آیند. مانند میزان های پنج ضربی كه از یك دو ضربی به اضافه یك سه ضربی تشكیل می شوند. آشنایی با آن ها را در گفتارهای بعدی پی می گیریم.

شکل 22:تشخیص میزان بر اساس الگوی لیوان های پر و نیمه پر 

شکل 22:تشخیص میزان بر اساس الگوی لیوان های پر و نیمه پر 

شکل 23:تشریح میزان چهار ضربی 
شکل 23:تشریح میزان چهار ضربی

کسر میزان

وقتی نوع میزان‌بندی یك آهنگ مشخص شد و خواستیم آن را روی كاغذ بنویسیم، لازم است نوع میزان در همان ابتدای آهنگ نوشته شود تا نوازنده یا خواننده هنگام اجرای آن متوجه باشد كه با چه نوع میزانی سر و كار دارد. این كار با استفاده از اعداد كسری صورت می‌گیرد. ولی معمولاً خط كسری بین دو عدد را نمی‌نویسند. مثل 4/4 ، 2/4 و 3/4 . به این اعداد كسر میزان می‌گویند. عدد بالایی تعداد ضرب های یك میزان را معلوم می‌كند. پس 4/4 یعنی میزانی كه دارای چهار ضرب و هر ضرب برابر با یك سیاه است. 3/4 و 2/4 نیز به همین ترتیب.






نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

جمعه 13 مرداد 1396 06:14 ب.ظ
Hola! I've been reading your site for some time now and
finally got the courage to go ahead and give you
a shout out from Dallas Texas! Just wanted to mention keep up the good job!
جمعه 8 اردیبهشت 1396 10:54 ق.ظ
Hey there would you mind letting me know which hosting company you're using?
I've loaded your blog in 3 completely different web browsers and I must say this blog
loads a lot faster then most. Can you suggest a good hosting provider at a fair price?
Thanks, I appreciate it!
دوشنبه 21 فروردین 1396 08:46 ب.ظ
Hi there would you mind letting me know which web host
you're working with? I've loaded your blog in 3 completely different browsers and I must say this blog loads
a lot quicker then most. Can you recommend a good hosting provider at a reasonable price?
Kudos, I appreciate it!
دوشنبه 21 فروردین 1396 07:43 ق.ظ
What's up to every one, the contents present at this web site are really remarkable for people experience,
well, keep up the good work fellows.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


درباره وبلاگ


با سلام و خسته نباشید حضور شما دوستان محترم هدف از طراحی این وبلاگ برای شما دوستان کمک و آشنایی هر کدام از شما عزیزان با هنر و هنرمندان و نوابغ بزرگ کشورمونه که باید نام و یادشون برای همیشه در ذهن و خاطر هر ایرانی زنده باشه و باقی بمونه و ایرانیو هنرمند بودن در زمینه موسیقی سنتی اصیل و ... یعنی این!!! خوب امید دارم این اطلاعات ناچیزم مورد استفاده شما عزیزان قرار بگیره .
متشکرم
09151635414 محمد هادی شکوفیان (بیرجند)

به امید سر بلندی و سر افرازی جامعه هنرمندان ...

مدیر وبلاگ : محمد هادی شکوفیان
نظرسنجی
نظر شما در مورد این وبلاگ چیست؟







آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی

تعبیر خواب آنلاین

فال حافظ